Predgovor

Sunce je predmet interesovanja velikog broja istraživača, astronoma amatera i širokog kruga ljubitelja astronomije. O metodama posmatranja Sunca i obradi podataka dobijenih posmatranjem pisano je u domaćoj literaturi, ali su u većini publikovanih radova, obuhvaćeni samo pojedini segmenti ove problematike. Zbog toga se javila potreba da se na jednom mestu prikažu osnovne metode i tehnike posmatranja Sunca.
Sunce se ubraja u malu grupu astronomskih objekata koji su veoma pogodni za nastavnu obradu. Uz pomoć školskog teleskopa mogu se posmatrati Sunčeve pege i fakule, pomračenja Sunca, prolazi Merkura i Venere preko Sunčevog diska i niz drugih pojava veznih za našu matičnu zvezdu. To daje velike mogućnosti nastavnicima da kvalitetno realizuju nastavnu jedinicu o Suncu i da značajno podignu kvalitet rada školskih sekcija iz geografije i astronomije.
Ova knjiga može korisno poslužiti i studentima geografije za nastavnu praksu iz predmeta Matematička geografija.
Učenici srednjih škola i studenti mogu uspešno da ovladaju vizuelnim i fotografskim metodama posmatranja Sunca. Zbog toga istraživanje Sunčeve aktivnosti može biti neiscrpan izvor tema za samostalan rad učenika i studenata (maturski radovi, radovi za takmčenja, diplomski radovi). Ukoliko je sekcija u obrazovnoj ustanovi aktivna, dobro organizovana i stručno vođena od strane nastavnika praćenje Sunčeve aktivnosti može postati ozbiljan i dugoročan istraživači program.
Sunce je takođe pogodan objekat i za popularizaciju astronomije. Organizovanje posmatranja pojava u Sunčevoj atmosferi, delimičnih i totalnih pomračenja i prolaza Merkura i Venere preko Sunčevog diska za učenike i građanstvo su idealna prilika za popularizaciju astronomije i prezentaciju rada astronomskih udruženja.
Ova knjiga predstavlja uvod u osnovne metode vizuelnog posmatranja i fotografisanja Sunca, pa je stil pisanja prilagođen učenicima srednjih i višim razredima osnovnih škola.
Knjiga je ilustrovana odgovarajucim grafičkim prilozima, fotografijama, neophodnim tabelama i primerima za vežbu, kako bi korisniku bila što pristupačnija za samostalan rad.
U pripremi knjige pomogli su mi: Nataša Ðerić (fotografije), Tanja Petrovic (lektura teksta), Vladimir Milovanović (grafički prilozi) i Stanislav Žunjic (računarska priprema teksta). Glavni konsultant pri izradi CD i Internet verzije knjige je bio Vladimir Manić. Prelom teksta i priprema za štampu: Branislav Savić. Zahvaljujem im se na pomoći.
Posebno se zahvaljujem recenzentima Dr Aleksandru Kubičeli i Aleksandru Tomiću na korisnim primedbama i sugestijama.
Prva CD verzija ove knjige je urađena u maju 1996. godine.
Ovo je treće izdanje i u odnosu na prethodna dva nije pretrpelo bitnije promene u sadržaju, ali je došlo do promena u vizuelnom domenu, pre svega zahvaljujući pojavi velikog broja novih alata za izradu WWW prezentacija.

U Moravcima, 1. 5. 1999. godine.
Zoran Tanasijević

Štampana verzija knjige je korišćena kao udžbenik na seminarima geografije i astronomije u Istraživačkoj stanici Petnica. Prva digitalna verzija knjige je izašla 1995. godine u Gofer servisu i bila je dostupna na Univerzitetu u Nišu. Prva poglavlja knjige postavljena su u junu na serveru u Kaliforniji, a kompletna knjiga u HTM formatu je objavljena septembra 1996. godine i tada je onlajn verzija bila dostupna u inostranstvu. Drugo, dopunjeno i sačuvano, izdanje iz 1997. godine pogledati ovde. Pojavom komercijalnog interneta 1997. godine knjiga postajte dostupna širokom krugu zainteresovanih lica u Srbiji. Autor je očekivao da će se obrazovne institucije, posebno osnovne i srednje škole, brže povezivati na internet pa narednih godina nije bilo ažuriranja knjige. Knjiga je neznatno dopunjena 1999. godine i tu verziju upravo čitate. Od prvog izdanja knjige na Internetu prošlo je 22 godine. U međuvremenu sve školske ustanove u Srbiji se povezuju na kvalitetnu Akademsku mrežu Srbije, a 4G mreža se brzo širi. To je dovoljan povod da se nastavi ovaj projekat.

U Moravcima, 10. 01. 2018. godine.
Zoran Tanasijević


Ove godine se navršava 25 godina od prvog izdanja ove knjige na internetu. Posle dve i po decenije od njenog objavljivanja onlajn nastava je postala realnost u školskom sistemu Srbije. Brzi internet je postao dostupan širokim slojevima stanovništva. Veliki napredak u razvoju tableta i mobilnih telefona je povod da se postavi verzija knjige u EPUB formatu. Knjiga se može preuzeti zipovana i kasnije koristiti bez interneta. Sadržaj knjige nije menjan sem ispravke nekoliko linkova. U narednom periodu treba očekivati dopune knjige jer se metode posmatranja Sunca značajno unapredile od prvog izdanja.
Hosting: Istraživačka stanica Petnica.

U Moravcima, 25. 01. 2021. godine


Zoran Tanasijević